Hukuki Sözlük
Karmaşık hukuk terimlerini herkes için anlaşılır hale getiriyoruz.
Dahiliye vekâleti
Dİçişleri bakanlığı
Dain-i mürtehin
DBir alacağa teminat sağlamak amacıyla, bir mal üzerine kurulan ve herkese karşı ileri sürülebilen mutlak bir haktır.
Daktiloskopi
DParmak izine dayanarak kimlik belirleme yöntemi. parmak izi incelemesi.
Darbımesel
DÇarpıcı söz, özlü söz.
Dava
DBir kimsenin diğer kimseden hakim huzurunda hakkını istemesi.
Dava veki̇li̇
DAvukat sayısı beşten az olan yerlerde avukat yetkisini taşıyan meslek adamı.
Davaci
DMahkemede dava açan taraf.
Davali
DKendisine karşı mahkemede dava açılan kimse.
Davaname
DCumhuriyet savcısının komuyu ilgilendiren ancak ceza davası niteliği taşımadığı için hukuk mahkemelerinde görülecek olan davayı açtığı belge
Davanın ıslahı
DYargılama taraflarının usule ilişkin olarak yaptığı işlemlerinin gerekli giderleri karşılamak koşuluyla kanunda belirtilen süre içerisinde ve yöntemine uygun olarak tamamen veya kısmen düzeltilmesini sağlayan hukuksal bir yoldur.
Davayı mütekabile
DKarşı dava
Def-i mefasid
DZararı yok etmek
Defaat
DDefa, kez, kere, sefer
Defaât
DKereler; kezler; yollar
Defi
DTaraflardan birinin, hususiyle müddeialeyhin kendisine karşı açılan davada edadan kurtulmak için bavurduğu her türü vasıta.
Defter-hâne
DTaşınmaz mallara ilişkin tasarrufların kayıt
Defter-i hakanî
DEskiden taşınmaz mala ilişkin tasarruf işlemlerinin kayıt ve tescil edildiği defter
Defter-i hakanî idaresi
DEskiden taşınmaz mala ilişkin tasarruf işlemlerinin kayıt ve tescil edildiği daire
Defâtir
DDefterler; birlikte dikilmiş kağıtlar
Def’aten
DBir defada; birden
Def’i def
DDef’e karşı def’; savuya karşı savu
Delalet
DGösterme, yol gösterme, kılavuzluk, iz, işaret, aracılık.
Delegasyon
DHerhangi bir topluluğu temsil etmekle görevli yetkili kurul / herhangi bir işin sorumluluğunun başka bir kişi ya da kuruma aktarılması / yetkilendirme, görevlendirme.
Delil
DKanıt; tanıt; ipucu
Delil-i celî
DAşikar delil; belli, apaçık kanıt
Delâlet
DGösterme; yol gösterme; kılavuzluk; iz; işaret; aracılık
Delâlet-i bil’işare
DIşaret ederek, hatırlatarak gösterme
Demdeme
DHiddetli söz. avaz. hosa gitmeyen sesler
Demirbaş
DBir taşınmazın kiraya verilmesinde kiraya dahil olan, kiralamanın sonunda aynı cins ve değerde iade edilen veya değer eksilmesi kiracı tarafından tazmin edilen eşya
Demokratik devlet
DHalkın devlet yönetimine katılması esasına dayanan devlettir.
Depozito
DBir sözleşmeden dolayı doğabilecek zararlara karşı verilen teminat; bir taahhüt sırasında yatırılan güvence parası.
Depresyon
DRuhi veya bedeni düşkünlük hali, dermansızlık
Der-akap
DHemen; arkasından
Der-dest-i rü’yet
DDava görülmek üzere ele alınan, eldeki dava
Der-kâr
DMalum; aşikar; bilinen; belli
Der-piş
DEn önde; göz önünde bulunan; öngörü
Der-pîş etmek
DÖngörme; göz önünde bulundurma
Der-uhte
DÜstüne alma; yüklenme; üstlenme; sağlama
Derc etmek
DAraya sokmak; arasına sıkıştırmak
Derceb etmek
DCebe atmak; kendine alıkoymak
Dercedilmek
DToplanmak, (bir metne) yazılmış veya konmuş olmak.
Derdest
DGörülmekte olan
Derdestlik itirazı
DTarafları veya konusu bakımından halihazırda açılmış ve halen görülmekte olan bir davanın,aynı veya bir başka mahkeme önünde ikinci kez açılmasına yapılacak olan itirazı ifade etmektedir.
Derkenar
Dİlk derece mahkemesi tarafından verilen karara karşı istinaf/temyiz yoluna gidildiğine dair tensibe derkenar denir.
Dermeyan etmek
DIleri sürmek; öne sürmek; ortaya koymak; anlatmak
Derpiş
DGöz önünde tutma, öngörme
Derpiş etmek
DÖngörmek,göz önünde bulundurmak
Deruhte
DKarşlamak, üzerine alma, üstlenme
Deruni
DKişilik hakkının manevi kolu, manevi kişilik hakkı.
Derç
DSokma; arasına sıkıştırma; gazeteye yazma; toplama; biriktirme
Desise
DHile; oyun; entrika
Devair
DDaireler
Devlet
D“belirli bir toprak parçası üzerinde, egemen olan, belirli bir insan topluluğu”nun oluşturduğu bir siyasal düzen/bir tüzel kişiliktir.
Devlet şurası
DDanıştay
Devletler özel hukuku
DKişilerle devlet arasındaki bağı (tabiyeti), bir ülkede yabancıların sahip olduğu hakları ve çeşitli ülkelerde geçerli olan kanunların çatışması nedeniyle ortaya çıkan uyuşmazlıkları çözmeyi ve bunun için çeşitli bağlama kuralları getirmeyi konu alan huku
Devremülk hakkı
DMesken olarak kullanılmaya elverişli bir yapı veya bağımsız bölümün ortak maliklerinden her biri lehine, bu yapı veya bağımsız bölümden yılın belli dönemlerinde istifade etmek üzere, müşterek mülkiyet payına bağlı olarak kurulan irtifak hakkı.
Deyn
DBorç
Deâvî
DDavalar
Değer baha
DBir malın iktisadi duruma göre kıymetini ifade eden fiyat
Dibace
DBaşlangıç , giriş, ön söz.
Dilekçe
DBir isteği üst makama ulaştıran yazı,
Dilemma
DMüskül durum,ikilem
Disiplin cezaları
DBelli bir statü içinde bulunan kimselere hizmet ve iç düzenle ilgili kurallara aykırı davranışta bulundukları zaman uygulanan cezalardır.
Dispeççi
DDeniz kazasindan sonra gemi, yük ve navlunla ilgili kimselerin ugradiklari zararlari ve bunlar tarafindan yapilan masraflarin nasil, kimler tarafindan ve ne oranda karsilanacagini belirleyen uzman.
Divan-ı ahkâm-ı adliye
DOsmanlı devleti’nin günümüzün yargıtay ve danıştay eşdeğeri olarak hizmet veren üst kuruludur.
Divan-ı muhasebat
DBüyük millet meclisine bağlı ve devletin bütün varidat ve masraflariyle mallarını ve hesaplarını onun namına murakabe edenlerin hesaplarını tetkik ve muhakeme ile mükellef bir heyet.
Dizelge
DListe
Doktirin
DBilimsel görüş , öğreti.
Doktrin
DÖğreti.
Donatan
DGemisini gemi ticaretinde kullanan gemi sahibidir
Duhul
DGirme, giriş
Dun
D1.altta, aşağıda olan. 2.aşağı, aşağılık, alçak.
Duplik layihası
Dİkinci cevap dilekçesi. davalının cevap dilekçesinin davacı tarafa tebliğ edilmesi üzerine, davacının cevap dilekçesine karşı davalanın vereceği ikinci cevap dilekçesi.
Duruşma
DDavacı ile davalının yargıç karşısında hazır bulundukları yargılama evresi, yargılamada iddia ve savunma makamlarının delillere dayanarak tartıştıkları, uyuşmazlıkların çözüldüğü süreç.
Duruşma salonu
DDuruşmaların yapıldığı yerdir.
Duçar olmak
DMaruz kalmak
Dys
DDoküman yönetim sistemi
Dâfi
DDefi’de, savuda bulunan kimse
Dâyin
DBorç veren; alacaklı
Dîvân-ı muhasebat
DSayıştay
Dönüm
DEski bir alan ölçüsü. dönümün metrekare olarak karşılığı 918,393 m² ‘dir.
Dûn
DAşağı; aşağılık; altta; aşağıda
Dûr
DUzak
Dûçâr
DTutulmuş; uğramış; yakalanmış
Düplik dilekçesi
DDavalının davacının replık dilekçesine verdiği cevap
Düstur
DKaide, asıl kaide, hattı hareket kaidesi manalarında da kullanılmıştır ki hukuki hükümleri maksada uygun ve veciz surette ifade eden şekil.
Düstur
DGenel kural, yasaları içine alan kitap, kanun , tuzuk , yonetmelikler kulliyati
Düstûr
DKanun; kaide; yasa; devlet yasalarını içine alan kitap; genel kural; başyasa; yasalar dergisi
Düvel
DDevletler
Düvel-i muazzama
DBüyük devletler
Düyun-u umumiye
DGenel borçlar i̇daresi
Düzenleme
DBir sözleşmeyi veya işlemi yapan kimsenin iradesini dinledikten sonra, iki tanık önünde ve yöntemine uygun olarak noter tarafından baştan sona kadar yazılarak, ilgililer ve hazır bulunanlar tarafından imzalanıp noter tarafından da onanan senet
Düçâr
DTutulmuş; uğramış; yakalanmış.



